Polskie innowacje w dziedzinie technologii georadarowych zdobywają uznanie na światowych rynkach. Start-up Widmo Spectral Technologies opracował pierwszą komercyjnie dostępną technologię wykorzystującą georadary z falą ciągłą o modulowanej częstotliwości (FMCW), która rewolucjonizuje sposób badania struktur podziemnych.
Przełom w technologii georadarowej
Tradycyjne georadary pozwalają na obrazowanie struktur jedynie kilka, maksymalnie kilkanaście metrów pod ziemią. Wraz z głębokością drastycznie spada rozdzielczość i jednoznaczność obrazu. Dotychczas, aby sięgnąć głębiej, konieczne było stosowanie pracochłonnych metod sejsmicznych z wykorzystaniem wibratorów lub ładunków wybuchowych.
Technologia opracowana przez Widmo Spectral Technologies zmienia te ograniczenia. Jak wyjaśnia Mirosław Trześniowski, CEO firmy:
Dzięki georadarom wykorzystującym FMCW możemy sięgnąć na znacznie większe głębokości – dziś ok. 40 metrów, a docelowo nawet 100 metrów. Jednocześnie obrazujemy struktury podziemne znacznie precyzyjniej od dotychczasowych nieinwazyjnych rozwiązań.
Zastosowanie w górnictwie i ochronie infrastruktury
Polska technologia znajduje szerokie zastosowanie w różnych sektorach gospodarki. W górnictwie węglowym system pozwala na:
- Wykrywanie stref rozluźnień i deformacji warstw przed powstaniem zapadlisk
- Identyfikację obszarów podwyższonej wilgotności i pustek
- Monitorowanie terenów pogórniczych pod infrastrukturą krytyczną
Technologia była już testowana w Polsce, m.in. w Trzebini na terenach dawnej KWK Siersza. Pozwala działać proaktywnie – stabilizować grunt zanim dojdzie do szkód, zamiast później naprawiać skutki zapadlisk.
W kopalniach odkrywkowych węgla brunatnego system wykrywa głazy narzutowe stanowiące zagrożenie dla sprzętu wydobywczego, a w kopalniach wapienia lokalizuje pustki krasowe mogące powodować niekontrolowane wyrzuty odłamków skalnych.
Międzynarodowe uznanie i polskie wyzwania
Paradoksalnie, główne sukcesy Widmo odnosi za granicą. W 2025 roku jedynie 20% przychodów firmy pochodziło z projektów krajowych. Szczególnie aktywna jest współpraca z Japonią, gdzie w aglomeracji tokijskiej technologia służy do wykrywania ryzyka zapadlisk spowodowanych rozszczelnieniami infrastruktury wodociągowej i kanalizacyjnej.
Jak zauważa Trześniowski: „Polskie firmy często podchodzą do rodzimych technologii bardziej nieufnie od Niemców czy Japończyków. W niektórych sektorach wyrobiliśmy sobie za granicą markę na tyle, że gdy dla sejsmiki jest za płytko, a dla klasycznego radaru za głęboko, dzwonią po prostu do tych dziwnych Polaków.”
Firma prowadziła również badania terenów poprzemysłowych pod belgijskim Charleroi oraz pracowała przy jednym z największych zakładów cementowych w Ameryce Północnej w Alpenie w stanie Michigan.
Rozwój i plany ekspansji
Widmo Spectral Technologies zatrudnia blisko 30 osób, z czego większość stanowi dział badań i rozwoju. Firma otrzymała wsparcie finansowe z Narodowego Centrum Badań i Rozwoju we współpracy z PAN (ponad 13 mln zł), a także od funduszy venture capital specjalizujących się w technologiach deeptech.
Obecnie spółka finalizuje rundę finansowania serii A na poziomie do 3 milionów euro. Środki zostaną przeznaczone na kosztowne testy w kopalniach metali w Ameryce Południowej oraz dalszą ekspansję międzynarodową w Unii Europejskiej, Amerykach i na Dalekim Wschodzie.
Kontekst dla polskiego sektora technologicznego
Historia Widmo Spectral Technologies ilustruje szerszy problem polskiego ekosystemu innowacji. Mimo że krajowe firmy dysponują przełomowymi technologiami, często znajdują uznanie najpierw na rynkach zagranicznych. Ta tendencja może prowadzić do stopniowego odpływu polskich innowacji i ograniczenia korzyści dla krajowej gospodarki.
Sukces firmy pokazuje jednak potencjał polskich technologii w obszarze ochrony środowiska i zrównoważonego rozwoju infrastruktury, gdzie precyzyjne wykrywanie problemów geologicznych może zapobiegać znacznie kosztowniejszym szkodom w przyszłości.
