W czasach cyfryzacji i wszechobecnych smartfonów różne kraje Europy wybierają odmienne strategie wobec tradycyjnej infrastruktury komunikacyjnej. Podczas gdy niektóre państwa całkowicie rezygnują z klasycznych usług, inne świadomie je zachowują – z korzyścią dla środowiska i społeczeństwa.
Dania kończy z tradycyjną pocztą
Od 1 stycznia 2026 roku duńska poczta PostNord – firma powstała w 2009 roku z połączenia dwóch najstarszych europejskich służb pocztowych działających od początku XVII wieku – całkowicie zaprzestanie świadczenia usług pocztowych. Decyzja ta oznacza nie tylko likwidację skrzynek pocztowych, ale również zamknięcie wszystkich placówek pocztowych.
Do końca 2025 roku mieszkańcy Danii będą mogli jeszcze zwrócić niewykorzystane znaczki pocztowe. To koniec pewnej epoki – tradycyjna poczta ustępuje miejsca cyfrowym rozwiązaniom komunikacyjnym.
Kreatywne wykorzystanie starej infrastruktury
Ciekawym przykładem drugie życie starej infrastruktury są brytyjskie rozwiązania. Słynne czerwone budki telefoniczne na Wyspach Brytyjskich otrzymały nowe funkcje:
- Punkty wymiany książek (bookcrossing)
- Stojaki na defibrylatory ratunkowe
- Stacje ładowania telefonów komórkowych zasilane energią słoneczną
To doskonały przykład gospodarki obiegu zamkniętego – zamiast wyrzucać starą infrastrukturę, nadaje się jej nowe, społecznie użyteczne funkcje.
Grecja stawia na tradycję i inkluzywność
Odmienne podejście prezentuje Grecja, gdzie automaty telefoniczne na karty wciąż działają i są powszechnie dostępne. Karty można nabyć w każdej kawiarni, co czyni tę usługę łatwo dostępną dla wszystkich mieszkańców i turystów.
Grecka grupa telekomunikacyjna OTE jasno uzasadnia swoją decyzję o utrzymaniu publicznych aparatów telefonicznych. Firma podkreśla, że to przede wszystkim ukłon w stronę osób starszych, które mogą mieć trudności z obsługą nowoczesnych technologii lub nie posiadają smartfonów.
Lekcja dla Polski
W Polsce również obserwujemy stopniowe znikanie automatów telefonicznych, choć proces ten przebiega wolniej niż w krajach Europy Zachodniej. Grecki przykład pokazuje, że utrzymanie tradycyjnej infrastruktury może mieć pozytywne aspekty społeczne i ekologiczne.
Zamiast całkowitej likwidacji starych rozwiązań, warto rozważyć:
- Adaptację istniejącej infrastruktury do nowych celów
- Uwzględnienie potrzeb wszystkich grup społecznych
- Przeciwdziałanie wykluczeniu cyfrowemu
Opór przeciw nadmiernej globalizacji
Grecki przykład stanowi również ciekawy przypadek oporu przeciw wszechobecnej globalizacji technologicznej. Zachowanie lokalnych, tradycyjnych rozwiązań może być formą ochrony tożsamości kulturowej i społecznej różnorodności.
W kontekście ekologii oznacza to również wydłużenie życia istniejącej infrastruktury, co przekłada się na mniejsze zużycie surowców potrzebnych do budowy nowych systemów komunikacyjnych.
Zachowanie publicznych aparatów telefonicznych to nie tylko ukłon w stronę osób starszych, ale także praktyczny przykład zrównoważonego rozwoju – wykorzystania tego, co już mamy, zamiast bezmyślnego dążenia do nowości.
Grecki „luz” w podejściu do modernizacji może być inspiracją dla innych krajów europejskich, pokazując, że nie zawsze najnowsze rozwiązania są najlepsze dla wszystkich członków społeczeństwa.
